Αν δεν είχαμε γίνει αποδέκτες πολλών και
ποικίλλων σχολίων είναι
βέβαιον ότι θα την προσπερνάγαμε. Για δικούς μας λόγους. Καταρχάς, διότι δεν
μας κινούν το ενδιαφέρον οι κομεντί, πόσο μάλλον όταν είναι και “οικογενειακές”.
Γούστο μας.
Για έναν καλό φίλο ακούοντα με κωφούς γονείς “Η οικογένεια Μπελιέ” – σε αυτή την γαλλικής
παραγωγής 2014 οικογενειακή κομεντί
αναφερόμαστε – είναι πολύ ενδιαφέρουσα, αληθινή, αποδίδει με ικανοποιητικό
ρεαλισμό τις ιδιαίτερες λεπτομέρειες που συνθέτουν την καθημερινότητα μιας
οικογένειας αποτελούμενης από τρεις κωφούς (γονείς και το ένα παιδί) και έναν
ακούοντα. Για έναν άλλο εξίσου καλό φίλο (διερμηνέα ελληνικής νοηματικής
γλώσσας) η ίδια ταινία θεωρείται αδιάφορη, γλυκανάλατη, αλλά και αιχμάλωτη σε
ουκ ολίγα στερεότυπα και ψεύδη.
Από έναν τρίτο φίλο επίσης εξοικειωμένο με θέματα κώφωσης η
ταινία κρίνεται ως αριστουργηματική, υπό την έννοια ότι έχει τη δύναμη να
εξοικειώσει με την κώφωση ακόμα και τους πλήρως αδαείς. Για ένα τέταρτο, τέλος,
ο οποίος με κριτήριο επιστημονικό είναι όχι απλά και μόνο εξοικειωμένος αλλά
και ο πλέον καταρτισμένος όλων, “η οικογένεια Μπελιέ” δεν είναι τίποτε
περισσότερο ή λιγότερο από μια ακόμα “εμπορική”. Αυτή είναι η μοναδική της
διακριτή ιδιότητα, εξ ου και τα επτά ήδη εκατομμύρια θεατών της στη Γαλλία αλλά
και οι έξι υποψηφιότητές της για Σεζάρ.
Μεταξύ μας, κάτι μέσα μας τείνει να προκρίνει ως πλησιέστερη στην
δική μας κρίση την τέταρτη εκδοχή, όμως αυτό το κάτι έχει πιθανώς να κάνει με
την ανάγκη μας να ξορκίζουμε οτιδήποτε το “εμπορικό”. Αρκεί λοιπόν να
χαρακτηριστεί κάτι ως τέτοιο, αρκεί να συνδράμουν και οι αριθμοί (εισιτηρίων)
σε αυτόν τον χαρακτηρισμό, για να δημιουργήσουμε την απαραίτητη εξ’ αρχής
απορριπτική ιδέα ώστε να βιώσουμε χωρίς περιττό κόπο (θέασης) την έπαρση της
αδιάφορης προσπέρασης. Όμως στην συγκεκριμένη περίπτωση στο διαρκές μας “κάτι”
έχει προστεθεί και “κάτι επιπλέον” – που έχει να κάνει με τον σεβασμό της
γνώμης όλων των φίλων που είδαν την εμπορική ταινία, ακόμα και αυτού που την
χαρακτήρισε ως αριστουργηματική – το οποίο δεν μας επιτρέπει επηρμένα να
προσπεράσουμε.
Μέση λύση: Εμείς δεν θα την δούμε αλλά σε εσάς την προτείνουμε.
Προκαλώντας σας να εμπνευστείτε τρόπους να μας την προτείνετε ή αντί-προτείνετε,
αφού την έχετε δει. Δίκαιο, έτσι δεν είναι;
Ακόμα πιο μεταξύ μας, στο υποθετικό πρόβλημα τι ακριβώς είναι “Η
οικογένεια Μπελιέ” οι απαντήσεις του οποίου κυμαίνονται ανάμεσα στο μοναδικό αριστούργημα
και στο ένα ακόμα στερεοτυπικό εμπορικό κινηματογραφικό προϊόν, η μέση λύση
μοιάζει να είναι η πιθανότερη σωστή. Διότι, ας μην μας διαφεύγει ποτέ αυτό, τα
πάντα στην κατ’ εξοχήν εμπορική τέχνη του κινηματογράφου (και όχι μόνο) είναι
θέμα γούστου…
*Οι κρίσεις των οικείων μας, η γκάμα των οικείων μας κρίσεων,
μοιάζει να συναντάει τη μέση λύση (όρο) της, στη δημόσια κρίση των διανομέων
της ταινίας όπως την διατυπώνουν οι κριτικοί συνεργάτες τους. Ένα απόσπασμα:
Ξεκινώντας από μια
εμπνευσμένη, αυτοβιογραφική αρχική ιδέα της Βικτοριά Μπεντός, οι τέσσερις
σεναριογράφοι του φιλμ αφηγούνται τις πολυμέτωπες περιπέτειες της νεαρής Πολά,
του μοναδικού μέλους μιας αγροτικής οικογένειας κωφών που μπορεί να ακούσει και
να μιλήσει. Κι ενώ εκείνη προσπαθεί να διεκπεραιώσει τις καθημερινές
υποχρεώσεις της στο σχολείο και στις δουλειές στη φάρμα, ο πατέρας της
αποφασίζει να θέσει υποψηφιότητα για δήμαρχος, ο μικρός αδερφός της ερωτεύεται
την καλύτερή της φίλη και ο καθηγητής μουσικής της προτείνει να συμμετάσχει σε
ένα διαγωνισμό τραγουδιού που θα την οδηγήσει σε σπουδές στο Παρίσι, μακριά από
τους δικούς της.
Άλλοτε στα χωράφια
του δράματος και άλλοτε της κωμωδίας, η «Οικογένεια Μπελιέ» διατηρεί σταθερό
κινηματογραφικό βήμα, αφενός προσηλωμένη σε μια γλυκόπικρη ιστορία ενηλικίωσης
και αφετέρου σχολιάζοντας διακριτικά θέματα που αφορούν τη διαφορετικότητα,
τους οικογενειακούς δεσμούς, την παράδοση και τις καινούργιες ιδέες.
Μετρημένες είναι οι
φορές που οι αφηγηματικές λύσεις προέρχονται από προφανείς, εύκολες επιλογές
(τα αστεία γύρω από την κωφότητα είναι ελάχιστα), η mainstream συγκίνηση είναι
κατά στιγμές ακαταμάχητη, η 19χρονη πρωταγωνίστρια Λουάν Εμερά (Σεζάρ
γυναικείας ερμηνευτικής ελπίδας) μια πραγματική αποκάλυψη, ενώ η παλιομοδίτικη
αύρα που τυλίγει ολόκληρη την ταινία –στον τόνο, στους χαρακτήρες και στον
κοινωνικό προσανατολισμό– δεν παραδίδεται, όπως συμβαίνει πολύ συχνά, στον
ιδεολογικό κομφορμισμό.
**Γαλλία. 2014.
Διάρκεια: 106΄. Διανομή: ODEON.
Που παίζεται η
ταινία:
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου