Πρόσφυγες και αλληλεγγύη (ανταπόκριση από την Ειδομένη): "Αυτή την μάχη πρέπει να την κερδίσουμε. Και θα την κερδίσουμε"

"Παρακολούθησα αυτόν τον μικρό από τη στιγμή που ήπιε μέχρι τελευταία σταγόνα το νερό. Έφυγε από την ομάδα που περίμενε για να περάσει τα σύνορα, δεν έριξε το άδειο πλαστικό μπουκάλι στο διπλανό βαρέλι που χρησιμοποιείται ως κάδος απορριμμάτων αλλά πήγε στο μοναδικό μπλε κάδο ανακύκλωσης που βρισκόταν σε αρκετά μακρινή απόσταση και το έριξε εκεί. Από μόνος του και χωρίς να του πει κανείς τίποτε. Αυτόν τον μικρό ονομάζουν οι ναζί κίνδυνο για τον πολιτισμό!"

Αυτές τις μέρες δίνεται στην Ευρώπη η πραγματική και αποφασιστική μάχη για τις ανθρώπινες αξίες. Αυτή τη μάχη πρέπει να την κερδίσουμε. Και θα την κερδίσουμε.

Από το “ιερό μέτωπο”: εκεί όπου δίνεται η πραγματική και αποφασιστική μάχη για τις ανθρώπινες αξίες. Ιδανικός ανταποκριτής – και ας μη του αρέσουν τα “μεγάλα λόγια” – ο δοσμένος μια ζωή σε αυτή την μάχη εκλεκτός φίλος Γιώργος Τσιάκαλος. Ειδομένη, 5 και 6 Σεπτεμβρίου 2015:

5 Σεπτεμβρίου

 Χθες στην Ειδομένη. Γύρω στις 2.500 άνθρωποι. Περίπου κάθε δύο ώρες περνάει τα σύνορα μια ομάδα πενήντα ατόμων. Τα μικρά παιδιά δεν μετρούν. Οργανωμένη κατάσταση, με συνεργασία εκπροσώπων των προσφύγων, της ελληνικής αστυνομίας και της αστυνομίας του γειτονικού κράτους.

Το χαρακτηριστικό των προσφύγων: αξιοπρέπεια. (Μια άλλη φορά θα γράψω περισσότερα γι’ αυτό). Θαυμάζω, συγκινούμαι, νοιώθω υπερήφανος. Είναι οι δικοί μας άνθρωποι.

Το χαρακτηριστικό των αλληλέγγυων προσώπων: αφοσίωση στη δουλειά, χωρίς τις «φιγούρες», στις οποίες μας έχουν συνηθίσει μεγαλόσχημοι κυβερνητικοί παράγοντες (σήμερα το πρωί «πληροφορήθηκα» από την κυρία Αυλωνίτου στην τηλεόραση ότι η Μέρκελ ανέστειλε την εφαρμογή του Δουβλίνου 2 μετά από παρέμβαση του Ρέντσι και του Τσίπρα! Ας μην πω τίποτε.). Η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ, ο Ερυθρός Σταυρός, οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα, η PRAKSIS, η Αντιρατσιστική Κίνηση και άλλες οργανώσεις είναι παρούσες και κάνουν ό,τι μπορούν. Πώς να μην εκφράσεις την εκτίμησή σου στη δουλειά τους και να μη νοιώθεις υπερήφανος; Αυτοί είναι οι δικοί μας άνθρωποι. Όπως, άλλωστε, δικοί μας άνθρωποι και τα μέλη μιας ομάδας προσκόπων από τη Γερμανία που με το φορτηγό τους έφεραν πολλά χρειαζούμενα, και ρωτούν για τους τρόπους που θα μπορούσαν να βοηθήσουν πιο αποτελεσματικά.

Το μεγάλο πρόβλημα: προστασία από τον ήλιο. Οικογένειες με μωρά αγωνίζονται να βρουν λίγο ίσκιο. Ελάχιστα έως ανύπαρκτα τα δέντρα, ο ίσκιος που ρίχνουν τα σταθμευμένα αυτοκίνητα σώζει ζωές. Και θα περάσουν εδώ έως και δυο μέρες μέχρι να έρθει η σειρά τους για να διαβούν τα σύνορα. Σήμερα πήγαμε και ψωνίσαμε τα υλικά που χρειάζονται για να στήσουμε αύριο κάποια σκέπαστρα. Μας προμήθευσε με κάποια υλικά και η Αντιεξουσιαστική Κίνηση Θεσσαλονίκης, και την ευχαριστούμε.

Εύχομαι «καλή τύχη» στους ανθρώπους που φεύγουν. Οι νεώτεροι στην ηλικία έχουν την εντύπωση ότι η καλή τύχη έχει κιόλας έρθει –πέρασαν τις εμπόλεμες περιοχές, πέρασαν την Τουρκία, γλύτωσαν από τα κύματα του Αιγαίου, κατάφεραν να φτάσουν από τα νησιά στον Πειραιά, και από εκεί να βρεθούν σε απόσταση αναπνοής από τα σύνορα, τι άλλο απομένει για να μπορούν να πουν ότι η τύχη τους χαμογέλασε οριστικά; Προσεκτικά εξηγώ ότι το δύσκολο είναι η Ουγγαρία. Δεν γνωρίζουν τίποτε από αυτά που συμβαίνουν σ’ εκείνη τη χώρα τη στιγμή που εμείς συζητούμε, κι έτσι ένας από αυτούς (που αργότερα θα ζητήσει να βγάλουμε μαζί αναμνηστική φωτογραφία με τα δάχτυλά του να σχηματίζουν το σήμα της νίκης) με ρωτάει «πόσο χρόνο χρειάζεται για να διασχίσει κανείς την Ουγγαρία με τα πόδια». Σε ακουμπάει η απελπισία που τους οδήγησε στην έξοδο, και ταυτόχρονα, η αποφασιστικότητα και η δύναμη των ανθρώπων που έχεις μπροστά σου, και αντιλαμβάνεσαι για άλλη μια φορά πόσο αγύρτες –απάνθρωποι, ούτως ή άλλως- είναι όσοι ισχυρίζονται ότι μπορούν να κλείσουν τα σύνορα και τους δρόμους της σωτηρίας και της ελπίδας.

Αυτές τις μέρες δίνεται στην Ευρώπη η πραγματική και αποφασιστική μάχη για τις ανθρώπινες αξίες. Αυτή τη μάχη πρέπει να την κερδίσουμε. Και θα την κερδίσουμε.

Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου

Από προχθές ο αριθμός των προσφύγων έχει υπέρ-τριπλασιαστεί. Από 2.500 σε περίπου 8.000 σήμερα. Ο αστυνομικός, με τον οποίον μιλώ, τους ανεβάζει σε 9.000. Η γραμμή των ανθρώπων που ξαπλώνουν δίπλα στο δρόμο εκτείνεται πια από το χωριό της Ειδομένης έως το σημείο διέλευσης προς την ΠΓΔΜ. Και συνεχώς έρχονται κι άλλοι.

Η δουλειά των οργανώσεων και των εθελοντών/τριών γίνεται όλο και δυσκολότερη. Χρειάζονται πολύ περισσότεροι άνθρωποι για να αντιμετωπιστούν τα προβλήματα. Και φυσικά είναι απαραίτητη ακόμη μεγαλύτερη υλική βοήθεια.

Συναντώ ένα νέο άνθρωπο (κρίμα που δεν ρώτησα τ' όνομά του) που ήλθε από μόνος του να βοηθήσει. Έφερε μαζί του ένα ολόκληρο ρολό με μαύρες σακούλες και σιωπηλός μαζεύει σκουπίδια. Μια σακούλα μετά την άλλη, ώρες ολόκληρες. Μόνος του, χωρίς να είναι μέλος κάποιας «συλλογικότητας».

Γνωρίζω βέβαια ότι με τις έννοιες «αλληλεγγύη» και «εθελοντική εργασία» οι περισσότεροι/ες συνδέουν άλλες δραστηριότητες κι όχι το μάζεμα σκουπιδιών. Όμως η αλήθεια είναι ότι ιδιαίτερα σ’ αυτές τις ακραίες συνθήκες απόλυτης φτώχιας και απελπισίας η διατήρηση ενός καθαρού χώρου δεν προστατεύει μόνον από αρρώστιες – εμποδίζει κυρίως τη διολίσθηση των ανθρώπων σε μια κατάσταση παραίτησης από το αυτονόητο δικαίωμα σε μια ανθρώπινη και πολιτισμένη ζωή. Γι αυτό η συλλογή των σκουπιδιών είναι κάτι πολύ περισσότερο από αυτό που φαντάζει σε μια πρώτη ματιά. 

Ζητούμε από το νεαρό να συμμετάσχουμε στη δουλειά του, μια κι εμείς –σε αντίθεση μ’ εκείνον- δεν είχαμε τη διορατικότητα, ούτε γάντια να φέρουμε μαζί μας ούτε σακούλες. Μας προσφέρει από τα δικά του υλικά, κι έτσι αφιερωνόμαστε κι εμείς στο ίδιο έργο. Βέβαια, τελικά η Sigrid τα κατάφερε πολύ καλύτερα από μένα - τόσες δεκαετίες δασκάλα, μέσα σε λίγα λεπτά είχε γύρω της μια ολόκληρη ομάδα αγοριών, προσφυγόπουλων ηλικίας δημοτικού σχολείου, που, με ζήλο και φανερή τη χαρά στα πρόσωπά τους, καθάρισαν όλη την περιοχή τους!

Εντωμεταξύ και τα υπόστεγα, για τα οποία κυρίως είχαμε έρθει, στήθηκαν από τον Αντώνη (αλβανό εργάτη, γείτονά μας στην Τούμπα, που δεν ξεχνάει τις δικές του εμπειρίες πριν είκοσι πέντε χρόνια, και αισθάνεται ίσως καλύτερα από πολλούς άλλους τι σημαίνει να βρίσκεσαι στο δρόμο αναζητώντας τη δυνατότητα να φτιάξεις μια καινούρια ζωή μακριά από την πατρίδα σου, γι’ αυτό εθελοντής κι αυτός μαζί μας) και τον Σάκη, μαζί με πρόσφυγες από το Ιράκ και τη Συρία. Η ομάδα των τελευταίων έχει σκοπό να φτάσει στη Φιλανδία, όπου βρίσκεται ήδη ο αδελφός ενός από αυτούς. Τους πληροφορώ για τη χθεσινή δήλωση του πρωθυπουργού αυτής της χώρας ότι προσφέρει σε πρόσφυγες το σπίτι του στο οποίο δεν διαμένει τώρα. Φωτίζονται τα πρόσωπά τους. Στον Πειραιά είχαν φτάσει προερχόμενοι από τη Κω.

Την Τρίτη το πρωί θα καταφτάσει μια ομάδα γιατρών από την Ελβετία, που συνεργάζονται με τους Γιατρούς του Κόσμου, με μια ολοκληρωμένη ιατρική μονάδα. Η παρουσία τους θα βοηθήσει πολύ, καθώς είναι μεγάλος ο αριθμός των ανθρώπων που χρειάζονται επειγόντως ιατρική περίθαλψη.

Κι επειδή πολλοί ρωτούν «εμείς, τι μπορούμε να κάνουμε;» απαντώ: Εφόσον έχετε χρόνο και μένετε στη γύρω περιοχή, δηλαδή μέχρι Θεσσαλονίκη, μπορείτε να έρθετε και να βοηθήσετε –τρόποι υπάρχουν, ακόμη και εάν είναι τόσο «πεζοί» όπως η συλλογή σκουπιδιών. Φυσικά, και άλλες δουλειές περιμένουν εκεί. Η Ομάδα των Εθελοντών του Κιλκίς διακρίνεται για την αποτελεσματικότητά της, και πιστεύω ότι θα είναι πρόθυμη να δώσει και σε άλλες ομάδες, που θα σχηματιστούν τώρα, τη δική της τεχνογνωσία.

Και πράγματα είναι σημαντικά, όπως σαπούνι, βρεφικά είδη και, γενικά, είδη υγιεινής. Ο ίδιος θεωρώ ότι μικρές σκηνές είναι πολύ σημαντικές. Αυτές των τριών ατόμων, που είναι σχετικά φτηνές, παρέχουν προστασία από τις βροχές (που θα έλθουν τις επόμενες ημέρες), και παρέχουν επίσης ένα μικρό προσωπικό ιδιωτικό χώρο, που είναι συστατικό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.

Αύριο θα γράψω ξανά, και θα δώσω κάποιες πληροφορίες για τις οργανώσεις, στις οποίες μπορείτε να στείλετε πράγματα. Με ονόματα και τηλέφωνα.

*Πρόσφυγες και αλληλεγγύη: Όχι (μόνο) με μηνύματα και συνθήματα μέσα από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Στην πράξη. Επειγόντως! Συντονιστείτε μέσα από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης - αυτός μπορεί να είναι ο χρήσιμος ρόλος τους - με τις σπουδαίες ανταποκρίσεις από Ειδομένη του Γιώργου Τσιάκαλου ο οποίος “είναι εκεί”. Όχι (μόνο) για να νιώσετε διαδικτυακά δίπλα του και δίπλα σε όλους όσους είναι εκεί αλλά και για να – όσοι μπορείτε – βρεθείτε δίπλα του. Δίπλα τους. Στους πρόσφυγες και μετανάστες, τους οποίους οι εγκληματίες ναζί ονομάζουν κίνδυνο για τον πολιτισμό. Εκεί! Όπου δίνεται η μάχη για τις ανθρώπινες αξίες…