Η συνταγή της προόδου - "Αναμονές": νέοι άνθρωποι καλλιεργημένοι, άρτια δουλειά, έντιμη συζήτηση - είναι για όσους πράγματι "θέλουν" εδώ. Οι λοιποί ας αναμένουν μέχρι την αμέσως επόμενη "ανακάλυψη της πυρίτιδας"...

Δεν είναι διόλου αναγκαίο κάθε τρεις και λίγο να “ανακαλύπτεται η πυρίτιδα” για να εξελιχτεί μια κοινωνία, να προοδεύσει. Το αντίθετο ισχύει.

Η “σπουδή ανακάλυψης της πυρίτιδας” – τι για τον απελευθερωτικό, τον ένα και μοναδικό ανά την υφήλιο τοπικό ήλιο που “γιατρεύει” όλες τις ψυχικές ασθένειες και αν αξιοποιηθεί τουριστικά η Κύπρος θα επιλύσει όλα μα όλα της (των ψυχολογικών περιλαμβανομένων) τα προβλήματα, τι για φοβερά λάχανα μπρόκολα και μαρούλια η επιστημονική καλλιέργεια των οποίων θα λύσει όλα τα τοπικά προβλήματα σίτισης, τι για πολύ χαρισματικούς ηγέτες οι διαπραγματεύσεις των οποίων θα κομίσουν με τη σέσουλα το αέριο που θα “φυσήξει” στα πανιά και ο δρόμος τότε προς το μέλλον θα διανυθεί με …άλματα τεράστια έχουμε ακούσει, δει και διαβάσει, δε λέγεται – είναι η ασφαλέστερη όλων συνταγή στασιμότητας. Οι μόνοι υπέρ των οποίων αυτή η ντόπια συνταγή λειτουργεί είναι οι τοπικοί μεσσίες, το μόνο που αυτή η συνταγή υπηρετεί είναι η συντήρηση του ρόλου τους. Όλοι οι λοιποί, “πιστοί” εν αναμονή της σωτηρίας τους. Πιστεύοντας και αναμένοντας…

Καλλιεργημένοι, σοβαροί νέοι άνθρωποι, άρτια και εμπνευσμένη (ούτε κατά διάνοια αεριτζίδικη) η δουλειά τους, απελευθερωτική η συζήτηση που ενεργοποίησε αμέσως μετά την παρουσίασή της. Ανακουφιστικό δίχως άλλο και το μήνυμα που νιώθουμε πλέον – μετά την επιτόπια μαρτυρία μας - την απαραίτητη βεβαιότητα ώστε να σας το μεταφέρουμε:

Η άλλη συνταγή – της πραγματικής προόδου – είναι επίσης εδώ. Είναι εδώ, προς το παρόν ασφυκτιούσα, προς το παρόν συνυπάρχοντας με την μεσσιανική συνταγή της ακραίας συντήρησης/ καθυστέρησης, όμως φύσει και θέσει ταγμένη να διεκδικήσει να της επιβληθεί. Και οι δυο μαζί δεν γίνεται, κοινός τόπος δεν υπάρχει, αναγκαία συνθήκη για να γίνει πράξη η προοδευτική συνταγή είναι η επιβολή της.

Καλλιεργημένοι, σοβαροί νέοι άνθρωποι: Οι τρεις εκ των τεσσάρων δημιουργών του ημίωρου ντοκιμαντέρ Αναμονές – ο εικαστικός Μιχάλης Χαραλάμπους, ο visual artist Γιώργος Στυλιανού και η αρχιτέκτων Άντρη Τσιουτή – δεν θέλησαν να πουν παρά μόνο δυο κουβέντες με το τέλος της προβολής του (χθες 15/9 το βράδυ, εδώ στο Εγκώμιο), αυτό που εξ’ αρχής δήλωσαν ότι τους ενδιάφερε – να ακούσουν – είναι και αυτό που με πηγαία άνεση έκαναν. Παντελής απουσία (αυτό διάολε σημαίνει καλλιέργεια, τι άλλο;) του - εκφραζόμενου από την σπουδή του “κάθε πικραμένου” να βομβαρδίζει με τις όποιες βεβαιότητές του αποκλειστικά και μόνο τους κατά φαντασία συμπάσχοντες απολαμβάνοντας τον κατά φαντασία “πρώτο ρόλο” σε μια παράσταση Μεσσία με μόνο χαρακτηριστικό της το έντονο κωμικοτραγικό στοιχείο - μεσσιανικού συνδρόμου.

Και, ακριβώς επειδή οι τρεις δημιουργοί ήθελαν πράγματι να ακούσουν, και όταν οι άνθρωποι πράγματι θέλουν τούτο είναι εμφανές και οι άλλοι αμέσως το νιώθουν, οι αποδέκτες του “θέλω” τους ένας προς έναν ανταποκρίθηκαν. Όλοι μα όλοι όσοι συνέθεσαν το “κοινό” – που μόνο μικρό δεν ήταν – ζήτησαν τον λόγο και τον έλαβαν κάμποσες φορές ο καθένας ανταποδίδοντας την τιμή σε αυτούς που πράγματι ήθελαν να τους ακούσουν. Και κάπως έτσι, εκκινώντας από το πραγματικό “θέλω” των δημιουργών, όλοι σύντομα θέλησαν να ακούσουν όλους και όλοι μιλώντας θέλησαν να ανταποδώσουν σε όλους που ήθελαν να τους ακούσουν την τιμή. Και κάπως έτσι – ζήτημα τιμής – οι σκέψεις απελευθερώθηκαν, τα λόγια διέφυγαν από το “τυπικόν” και οι προβληματισμοί βάθυναν και ολοένα και περισσότερο βάθαιναν.

Η προοδευτική συνταγή – ζήτημα τιμής των πράγματι καλλιεργημένων ανθρώπων, δεν είναι παρά η διαρκής συνεισφορά στη συλλογική απελευθέρωση του αληθινού “θέλω”.

*Οι “Αναμονές”, τεχνικά μόνο κρινόμενες – αρχική ιδέα, κινηματογράφηση, δομή, σενάριο, οικονομία πλάνων, μοντάζ, αισθητική αντίληψη, μουσική επένδυση κ.λπ. – είναι μια πάρα πολύ καλή, μια άρτια άρα και αξιοπρόσεχτη “δουλειά”. Όμως είναι εν δυνάμει και πολλά περισσότερα. Διαθέτοντας τη δύναμη του εξαιρετικά άμεσου - πολύ απλού και πολύ ακριβούς συνάμα - συμβολισμού της διαχρονικής Κυπριακής ιδιαιτερότητας, απελευθερώνουν πραγματικές δυνατότητες διεκδίκησης στην πράξη (όχι στη θεωρία) της προοδευτικής συνταγής. 

Δύσκολο; Προφανέστατα, όχι απλά και μόνο δύσκολο αλλά πάρα πολύ δύσκολο. Ποιος, άλλωστε, άνθρωπος προοδευτικός μπορεί έστω και στο ελάχιστο να αμφιβάλλει ότι η – επί χρόνια υποβεβλημένη σε τούτο τον τόπο ως “υπόθεση παρατεταμένης αναμονής” - υπόθεση διεκδίκησης της αληθινής προόδου μόνο απλή και εύκολη υπόθεση δεν είναι;

Μια μικρή αλλά σαφή ένδειξη αυτής της σπουδαίας δυνατότητας απελευθέρωσης του συλλογικού νου – “η πρόοδος ασκείται και επιβάλλεται κάθε στιγμή, δεν …αναμένεται” – πιστοποιήσαμε στις 15/9 το βράδυ στο Εγκώμιο. Δεν θα αναμείνουμε τις επόμενες, θα επιχειρήσουμε με κάθε δυνατό τρόπο να τις δημιουργήσουμε. Δεν πρόκειται περί απειλής, περί δέσμευσης πρόκειται.